Home / SOẠN VĂN / Soạn bài Số phận con người của M.A.Sô-lô-khốp

Soạn bài Số phận con người của M.A.Sô-lô-khốp

(Soạn văn lớp 12) Em hãy soạn bài Số phận con người của M.A.Sô-Lô-Khốp

(Bài soạn của Lê Thu Trang)

Đề bài: Soạn bài Số phận con người của M.A.Sô-Lô-Khốp

Bài làm

Loading...

I. Tìm hiểu chung

1. Tác giả

– M.A.Sô-lô-khốp (1905-1984) là một nhà văn lỗi lạc của Nga, sinh trưởng trong một gia đình lao động ở thị trấn Vi-ô-xen-xcai-a thuộc vùng sông Đông.

– Những năm nội chiến (1918-1921) dù còn nhỏ tuổi nhưng M.A.Sô-lô-khốp đã tích cực tham gia nhiều hoạt động của chính quyền Xô Viết xã.

– Năm 1924, ông cho ra đời những tác phẩm truyện ngắn đầu tiên.

-Năm 1925, M.A.Sô-lô-khốp ông bắt tay vào sáng tác bộ tiểu thuyết sử thi kinh điển  Sông Đông êm đềm.

– Khi chiến tranh phát xít bùng nổ, ông trở thành một phóng viên năng nổ trên nhiều mặt trận tại chiến trường.

-Năm 1965, với những nỗ lực và cống hiến hết mình cho nghệ thuật, M.A.Sô-lô-khốp được trao tặng giải thưởng Nobel về văn học và nghệ thuât.

-Nét nổi bật trong phong cách nghệ thuật của M.A.Sô-lô-khốp đó là viết đúng sự thật. Trong sáng tác của ông, chất bi tráng và sử thi được kết hợp một cách nhuần nhuyễn.

-Tác phẩm tiêu biểu: Bộ tiểu thuyết Sông Đông êm đềm (1925-1940), Đất vỡ hoang (1932-1959)…

2. Tác phẩm

a) Vị trí đoạn trích

Soạn bài Số phận con người của M.A.Sô-Lô-Khốp

-Truyện ngắn Số phận con người (1957) là một tác phẩ xuất sắc đánh dấu bước phát triển của nền văn học Xô Viết.

-Đây là một truyện ngắn rất dài, cấu trúc truyện được mở rộng lan tỏa tự do theo kí ức cảm xúc tâm trạng của nhân vật Xô-cô-lốp.

-Nội dung đoạn trích tập trung vào việc Xô-cô-lốp tình cờ gặp gỡ và nhận bé Va-ni-a làm con.

– Đoạn trích là phần cuối của truyện, kể về quãng đời của Xô-cô-lốp sau chiến tranh, đây là trích đoạn tập trung tinh thần nhân văn nhất của tác phẩm.

b) Tóm tắt tác phẩm

– Xô-cô-lốp là một chiến sĩ Hồng quân Liên Xô đã tham gia chống phát xít trong thế chiến thứ hai và đã phải chịu nhiều mất mát trong trận chiến khi bản thân phải chịu cảnh tù đày, bị thương, còn vợ và hai con gái đã bị bom phát xít giết hại . A-na-tô-li, con trai của Xô-cô-lốp một đại úy pháo binh đã bị một tên thiện xa người Đức bắn chết vào ngày chiến thắng phát xít.

-Sau ngày giải ngũ, Xô-cô-lốp phải đến ở nhà bạn và làm lái xe chở hàng. Tại đây ông gặp Va-ni-a , chú bé mồ côi cha mẹ cũng bởi chiến tranh, đang sống trong cảnh lang thang đói rách và nhận bé làm con nuôi. Trong một chuyến đi giao hàng Xô-cô-lốp gặp rủi ro và bị mất việc. Từ đó hai bố con dắt nhau đi lang thang khắp nơi để kiếm sống nhưng dẫu cho cuộc sống khốn khó họ vẫn giữ một niềm tin vững vàng vào cuộc đời phía trước.

II. Tìm hiểu chi tiết

1. Nhân vật Xô-cô-lốp

– Đây là nhân vật trung tâm của tác phẩm. Xô-cô-lốp có vợ và ba con, chiến tranh phát xít nổ ra Xô-cô-lốp lên đường nhập ngũ. Xô-cô-lốp đã chiến đấu rất ngoan cường, anh bị thương, bị bắt làm tù binh và chịu đầy đọa bởi phát xít Đức trong vòng hai năm. 

→ Chịu đựng gian nan đầy ải trong ngục tù, anh vẫn giữ phẩm chất kiên cường, bản lĩnh dũng cảm của người Nga và thoát chết trong gang tấc. 

-Sau đó vượt qua mưa bom bão đạn của kẻ thù, Xô-cô-lốp cùng đồng đội tiến vào Béc-lin, mãi lúc ấy anh mới hay tin vợ và hai con gái mình bị bom phát xít giết hại và đau đớn hơn ngay rong ngày thắng lợi, anh cũng được tin con trai cũng qua đời.

→ Chiến tranh qua đi đã để lại muôn nỗi đau chồng chất trong cuộc đời của Xô-cô-lốp, mất đi những người thân yêu, mất đi mái ấm gia đình, bản thân lại phải chịu cảnh sống vất vưởng với những thương tích mà tội ác của chiến tranh để lại. 

– Trong thời bình, Xô-cô-lốp quay về với đời sống của một người dân thường, anh làm nghề lái xe.

– Nỗi đau mất đi người thân yêu vẫn luôn day dứt và ám ảnh trong tâm hồn Xô-cô-lốp. Anh gần như bị rơi vào cảm giác sự tồn tại, sự sống của mình trên thế gian này là một điều thừa thãi. 

-Khi gặp Va-ni- a và xót thương cho hoàn cảnh của cậu bé, Xô-cô-lốp đã nhận nuôi bé và hết lòng chăm sóc. Và cứ như vậy, hai tâm hồn cô đơn và đau khổ đã gặp và nương tựa vào nhau.

-Xô-cô-lốp già đi, anh vẫn không hề nghĩ đến bản thân mà chỉ lo cho cậu bé, đấy là  một sự quên mình một sự nhân đạo đậm chất Nga.

→Tóm lại: Xô-cô-lốp là chiến sĩ quả cảm trên chiến trường, sẵn sàng xả thân vì Tổ quốc. Khi trở về là một con người đời thường, Xô-cô-lốp là một người bình dị, trung thực và giàu tình cảm, biết nén nỗi đau riêng của mình để cưu mang mảnh đời nhỏ bé khác. Xô-cô-lốp chính là đại diện của một sức sống Nga, một tâm hồn Nga.

-Thông qua việc xây dựng hình tượng nhân vật Xô-cô-lốp, tác phẩm ngầm tố cáo tội ác của chiến tranh gây ra không chỉ trong thời chiến mà còn ngay cả trong thời bình.

2. Nhân vật Va-ni -a

Soạn bài Số phận con người của M.A.Sô-Lô-Khốp

-Chú bé Va-ni -a cũng là một trong vô số những nạn nhân của chiến tranh. Tất cả người thân của cậu bé đều mất vì bom đạn phát xít.

-Và từ đây, Va-ni -a bắt đầu một cuộc sống lang thang, bơ vơ, không chốn nương tựa.

-Trong kí ức của cậu bé hình ảnh của người bố luôn luôn khắc sâu, cậu luôn nuôi hi vọng người bố từ chiến trường trở về đón mình.

-Tác giả tả việc Va-ni -a được Xô-cô-lốp nhận làm con nuôi rất sâu sắc và cảm động.

-Khi nhìn thấy Va-ni -a từ xa:”thằng bé rách bươm xơ mướp…cặp mắt thì cứ như những ngôi sao sáng sau trận mưa đêm”.

-Khi Xô-cô-lốp tự nhận mình là bố đẻ cậu bé, Va-ni -a nó sung sướng tới mức “nhảy chồm lên… ríu rít líu lo vang rộn cả buồng lái”.

-Xô-cô-lốp là người cưu mang cậu bé nhưng chính cậu bé cũng mang lại niềm an ủi, chia sẻ nỗi cô đơn của Xô-cô-lốp trên cuộc đời. Họ nương tựa vào nhau để thắp lên ngọn lửa yêu thương trong những bấp bênh trong đời.

-Hành động nhận nuôi Va-ni -a của Xô-cô-lốp người ta thấy toát lên một thông điệp ý nghĩa đó là chỉ sống nhân ái thì con người mới tìm được lẽ sống ý nghĩa trên cuộc đời.

3. Về người kể chuyện

– Nhà văn đóng vai trò là người nghe Xô-cô-lốp kể chuyện cuộc đời mình, cách kể này tạo được sự tin cậy của độc giả.

– Đến cuối truyện khi nhìn Va-ni-a bước đi, nhà văn quay mặt khóc vì cảm phục Xô-cô-lốp, vì thương cảm Va-ni-a và tự hào về những con người bình dị và vĩ đại của dân tộc mình

III. Tổng kết

1.Nội dung

-Số phận con người là một tác phẩm mang đến cho người đọc một sức rung cảm lớn. Tác phẩm tố cáo tội ác của chiến tranh gây ra những đau đớn kinh hoàng cho con người và ngay cả  trong thời bình nó vẫn như một bóng ma ám ảnh đeo bám lấy từng số phận nhỏ bé từ người trưởng thành cho tới những em nhỏ.

-Vượt lên những nỗi đau và ám ảnh đó, tác phẩm là sự khám phá và ngợi ca tính cách kiên cường bất khuất, nhân hậu của con người Nga – điều làm nên chiến thắng hiển hách.

Số phận con người toát lên một thông điệp nhân văn trong cuộc sống rằng chiến tranh có thể mang đến những đau đớn và tổn thương trong tâm hồn mỗi con người nhưng không bao giờ dập tắt được nguồn sống, tình yêu thương và niềm tin vào một tương lai tốt đẹp hơn trong họ.

2. Nghệ thuật

-Nghệ thuật kể chuyện (hai người kể chuyện gồm tác giả và nhân vật) làm cho tác phẩm thêm chân thực, phản ánh rõ nét diễn biến tâm lí của mỗi nhân vật.

-Xây dựng nhiều chi tiết nghệ thuật có vai trò quan trọng giúp khắc họa tính cách nhân vật trở nên chân thực, sinh động và có tính khái quát cao.

>>>Xem thêm:

 

Loading...

Check Also

Soạn bài thơ Bác ơi của Tố Hữu

Soạn bài thơ Bác ơi của Tố Hữu

(Soạn văn lớp 12) – Em hãy soạn bài thơ Bác ơi của Tố Hữu …

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *